Bu konuyu hiç yazmayı düşünmüyordum, Writing Efficient CSS for use in the Mozilla UI makalesini okuyan kadar. Bu makaleyi okuduğumda bir şeyleri yanlış bildiğimi gördüm ve düzeltmek için bu konu hakkında biraz araştırma yapmam gerektiğini düşündüm ve bu makale çıktı. Bende yeni çok şeyler öğrendim. Aslında makalede 10 senelik bir makale, 10 sene sonra tekrar ısıtılıp yayına konmuş.

Web sitelerini kodlarken ve kodlama sonrasında en çok önem verilen alanlardan biridir optimizasyon. Web sitelerinin optimizasyonunda çok fazla ince eleyip sık dokuyoruz. 1 Kbyte’ın bile hesabını yapar olduk. İnternete bağlanma hızları ne kadar artsa da internete bağlanan insan sayısı daha hızlı arttığı için her zaman daha optimize web siteleri önem kazanacaktır. Biz bununla alakalı olarak burada CSS Seçicilerinin optimum kullanılmasını irdeleyeceğiz. 

CSS seçici tipleri ve kullanımı hakkında (X)HTML Sayfa Yapısı ve CSS Kullanımı, Özellik Seçicileri(Attribute Selectors) ve Sözde-sınıflar(Pseudo-class) ve Sözde-elementler(Pseudo-elements) makalelerini bir göz atın.

Performanslı CSS Seçicileri Seçiminde Anahtar Seçicinin Önemi

CSS Seçicilerinin performans kazandırma çalışmalarına başlamadan önce ilk bilmemiz gereken tarayıcıların CSS seçicilerini nasıl yorumladığını bilmekten geçiyor. Ben daha önceleri ki bu makaleyi yazmadan önce diyebilirim buna, css kodu yazarken seçicilerin soldan sağa doğru okunduğunu düşünerek kodumu yazardım ama gerçek böyle değilmiş. Tarayıcılar CSS seçicilerini sağdan solda doğru okurlar. Tabi bu bilgiden sonra yazdığımız kodları buna göre düşünerek yazmalıyız.

ul li a#smUrunler{
color:#000;
background:url(../images/menu.png) 0 0 no-repeat;
}

Yukarıdaki tanımlamada ilk olarak tarayıcı doküman içinde geçen a#smUrunler seçicisini bulacaktır, bu seçiciye anahtar seçici deniyor. Bir bakıma elemanı yakalamak için anahtar oluyor tarayıcıya.

Bu bize gösteriyorki css kodlarımızı yazarken buna dikkat etmemiz ve buna göre kod yazmamız gerekiyor.

ul#solMenu li a{
color:#000;
background:url(../images/menu.png) 0 0 no-repeat;
}

şeklindeki bir tanım önerilmiyor. Bu tanımda sağdan sola doğru yorumlandığını düşünürsek dokümandaki tüm bağlantıları(<a>) arayacaktır tarayıcı. Bunun yerine

ul li a#smUrunler{
color:#000;
background:url(../images/menu.png) 0 0 no-repeat;
}

Tanılaması daha efektif bir sonuç verecektir. Tarayıcı direk olarak a#smUrunler seçicisi ile elemanı bulacaktır.

stevesouders.com’un test sayfasını incelersek sonucu daha iyi anlayacağız.

Aynı öneriyi bize Google’un Page Speed eklentisi test sonucuda verecektir. Google’un hıza önem verdiğini biliyoruz bu konuda google’un önerileride Mozilla’dan farklı değil.

Mozilla makalesindeki önerileri sıralarsak

Evrensel kuralları önleyiniz CSS seçicilerini yazarken son tanımda evrensel bir seçici kullanmayın.

Tekil Seçicileri(id) etiketlerle nitelemeyin Tekil seçiciler zaten en hızlı erişilen seçicilerdir. Bunları tekrar etiket ile nitelemeye gerek yoktur.

a#slUrunler{...}

yerine

#smUrunler{...}

şeklinde kullanın.

Etiketler ile nitelemenin o seçiciyi kod okunurken daha anlamlı hale getirdiğini düşünüyorum. ancak Firebug ile kod takibi yaptığımız bu günlerde artık buda kabul gören bir tanım değildir. Ben kod yazarken son zamanlarda çok kullanıyordum bu tanımlamayı, artık veda edeceğiz.

Sınıf Seçicileri etiketlerle nitelemeyin Yukarıda anlattığımız gibi burası içinde geçerlidir.

td.taraftarSayi{}

yerine

.taraftarSayi{}

şeklinde kullanın.

Torun Seçiciler veya çocuk Seçicler Yerine Özel sınıflar Atayın Uzun seçici listesi kullanmak yerine daha özel bir sınıf tanımı yapın.

ul li a{...}

yerine a’ya smUrunler sınıfını atayıp

.smUrunler{...}

şeklinde kullanın.

Torun Seçicileri yerine Çocuk Seçicileri Kullanın Seçici tiplerinden torun seçicileri en yavaş yöntemlerden biridir. Çocuk seçicileri nispeten daha avantajlıdır. Daha iyisi için bir sonraki öneriye bakın.

Etiket Kategorilerinde Çocuk Seçicileri Kullanmayın Etiket tabanlı çocuk seçicileriniz yerine özel seçici kullanınız.

treehead > treerow > treecell {...}

yerine

.treecell-header {...}

kullanın.

CSS 3 ile gelen avantajlar

CSS seçicilerine CSS3 ile birlikte daha özel seçiciler geliyor. Bu seçiciler sayesinde daha optimize kodlar elde edeceğiz. Şimdilik İnternet Explorer’un mevcut sürümleri bu kullanıma izin vermese de gelecekte işimiz daha kolay olacak.

Sonuç

Yukarıdaki önerileri dikkate alarak kodlarımızı yazmalıyız. Ancak bunlar kesin kurallar değildir ve uygulamada bazen bu kurallar uymakta zorlanabiliriz. Benim önerim bu kuralları dikkate alarak yazmaya çalışalım, olmadı isede kendimizi paralamayalım.

CSS seçicilerinin etkin kullanılması küçük çaplı projelerde çok büyük etkisi olmasa da büyük projelerde performans açısından çok önemli olduğunu düşünüyorum. Tabi şöyle bir durumda var css kod yazma alışkanlığı kazanan bir arayüz geliştirici için bu küçük buna böyle yazayım bu büyük buna böyle yazayım diye bir ayrım yapmasıda pek mantıklı ve mümkün değildir. Bu nedenle kendi standardımızı en iyiye göre yapalım proje küçük olmuş, büyük olmuş bizi ilgilendirmesin.

Bower'ı kaldırdık

Arayüz geliştiricileri (Front-end) dünyası çok hızlı bir şekilde güncelleniyor. Her gün birçok kütüphane ve araç çıkıyor ve bazıları kend...… Devamını oku

HTML Öznitelikleri ve DOM özellikleri

22 November 2017 tarihinde yayınlandı.

CSS3 ile resimleri oranını koruyarak sığdırma

20 November 2017 tarihinde yayınlandı.